καύσωνες – Together

Κλιματική αλλαγή: Το Ελ Νίνιο έρχεται με απειλητικές διαθέσεις για όλο τον κόσμο

togetherteam — Sun, 20 Aug 2023 12:22:25 +0000

Το φετινό καλοκαίρι με τους καύσωνες διαρκείας και τις σφοδρές πλημμύρες έπεισε και τον τελευταίο άνθρωπο επί γης ότι η κλιματική αλλαγή είναι η μεγαλύτερη παγκόσμια πρόκληση της εποχής μας.

Και τα χειρότερα είναι μπροστά μας, σύμφωνα με την Εθνική Υπηρεσία Ωκεανών και Ατμόσφαιρας των ΗΠΑ (NOAA), η οποία προβλέπει μια μέτρια έως πολύ ισχυρή περίοδο Ελ Νίνιο τουλάχιστον μέχρι τον Φεβρουάριο του 2024.

Πρόκειται για μια πρόβλεψη με πολύ σημαντικές συνέπειες για όλη την ανθρωπότητα, σημειώνει σχετικό άρθρο του Foreign Policy.

Οι τρομερές συνέπειες

Κι αυτό γιατί ακόμα και μια τυπική περίοδο Ελ Νίνιο μπορεί να μειώσει τη συγκομιδή σε βασικές καλλιέργειες, να αυξήσει τις ασθένειες, να επηρεάσει τις οικονομικές προοπτικές των αναπτυσσόμενων και μεσαίου εισοδήματος χωρών, να αυξήσει τον κίνδυνο ένοπλων συγκρούσεων στις τροπικές περιοχές και να τροφοδοτήσει τις θαλάσσιες συγκρούσεις και τις εδαφικές φιλοδοξίες στην Ανατολική και Νότια Σινική Θάλασσα.

Οι περισσότεροι από αυτούς τους κινδύνους θα πλήξουν κατά κύριο λόγο τις χώρες, που δεν είναι καλά προετοιμασμένες για τις οικονομικές και πολιτικές επιπτώσεις του.

Γι’ αυτό και το αμερικανικό περιοδικό επισημαίνει ότι επείγει η χαλάρωση του χρέους των αναπτυσσόμενων και μεσαίου εισοδήματος χωρών και η ενίσχυση της ανθεκτικότητας στο παγκόσμιο σύστημα τροφίμων.

Ελ Νίνιο και Λα Νίνια

Ελ Νίνιο (El Niño) ονοµάζεται το θερµό θαλάσσιο ρεύµα που εµφανίζεται στον Ειρηνικό Ωκεανό και αποτελεί µέρος των διακυμάνσεων, που παρουσιάζει η επιφανειακή θερμοκρασία του Ειρηνικού και του Ινδικού Ωκεανού εντός της Τροπικής Ζώνης.

Ο όρος El Niño, που στα ισπανικά σημαίνει «το αγόρι», αναφέρεται ουσιαστικά στο Θείο Βρέφος καθώς το φαινόμενο εκδηλώνεται συνήθως με τη μέγιστη έντασή του την περίοδο των Χριστουγέννων στις δυτικές ακτές της Νοτίου Αμερικής, κοντά στις ακτές του Περού και του Ισημερινού. Συνήθως κάνει την εμφάνισή του στο τέλος κάθε χρόνου και διαρκεί µερικές εβδομάδες, ωστόσο κάθε 3 µε 7 χρόνια αποκτά τη μέγιστή του ένταση.

Το αντίθετο φαινόμενο ονομάζεται Λα Νίνια (La Niña) και συνοδεύεται από ψυχρότερα από τα κανονικά επιφανειακά νερά στην τροπική ζώνη του Ειρηνικού Ωκεανού. Τα τελευταία 4 χρόνια και μέχρι τους 2 πρώτους μήνες του 2023 είχαμε το φαινόμενο La Niña.

Θερμότερο 2024

Όπως εξηγεί ο επιστήμονας Τζος Γουίλις από το Propulsion Labaratory «όταν ο Ειρηνικός μιλάει, όλος ο κόσμος ακούει», γιατί τα παραπάνω φαινόμενα επιφέρουν μεγάλους κινδύνους, που σχετίζονται με τις καιρικές συνθήκες.

Και για να γίνει κατανοητό το μέγεθος τους, αρκεί να αναφερθεί ότι η 3της ξηρασία που έχει γονατίσει το Κέρας της Αφρικής και έχει πλήξει τους πιο σημαντικούς εξαγωγείς σιτηρών σε παγκόσμιο επίπεδο είναι αποτέλεσμα του φαινομένου Λα Νίνια.

Η μετάβαση στο Ελ Νίνιο θα φέρει σαφώς μια ανακούφιση σε αυτές τις περιοχές, γράφει το αμερικανικό περιοδικό, αλλά οι καταρρακτώδεις βροχές και πλημμύρες που θα το συνοδέψουν έχουν οδηγήσει στο παρελθόν στην ευρύτερη περιοχή γύρω από τους ποταμούς Τζούμπα και Σαμπέλ 30.000 Αιθίοπες και Σομαλούς να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους.

Αυτή ακριβώς η ανατροπή ανάμεσα στα δύο άκρα είναι έργο της κλιματικής αλλαγής, που σύμφωνα με τους επιστήμονες μπορεί να μας οδηγήσει σε ένα ακόμα πιο θερμό 2024, σύμφωνα με προηγούμενη πρόβλεψη του καθηγητή Άνταμ Σκάιφ, επικεφαλής του τομέα μακροχρόνιας πρόβλεψης στο Μετεωρολογικό Γραφείο του Ηνωμένου Βασιλείου, στον Guardian.

Τι γίνεται με τα τρόφιμα

Οι συνέπειες, ωστόσο, δεν είναι συμμετρικές. Η μετάβαση από τις συνθήκες Λα Νίνια σε Ελ Νίνιο δεν «μοιράζει» απλά τον καλό και τον κακό καιρό σε όλο τον κόσμο.

Συγκεκριμένα, το Ελ Νίνιο κουβαλά περισσότερους κινδύνους για τις παγκόσμιες προμήθειες τροφίμων, τη δημόσια υγεία, την οικονομική ανάκαμψη, την ειρήνη και τη σταθερότητα στον παγκόσμιο νότο και την Ανατολική Ασία, συνεχίζει το ίδιο άρθρο του Foreign Policy.

Όσον αφορά συγκεκριμένα το φαγητό οι παγκόσμιες τιμές των τροφίμων μπορεί να έχουν πέσει από το ρεκόρ που χτύπησαν την επαύριον του πολέμου της Ρωσίας στην Ουκρανία, ωστόσο είναι μεταξύ των υψηλότερων που έχουν καταγραφεί τα τελευταία 60 χρόνια.

Κι ενώ ακόμα οι τιμές αυτές δεν έχουν αποκαλύψει τον αντίκτυπο που σίγουρα θα έχει στην τελική διαμόρφωση τους η αποχώρηση της Ρωσίας από τη συμφωνία για τα σιτηρά της Μαύρης Θάλασσας, το καλό νέο είναι το Ελ Νίνιο δεν φαίνεται από τις προηγούμενες επελάσεις του να τις ανεβάζει σημαντικά.

Οικονομικός εθνικισμός

Αυτή τη φορά ωστόσο ο αυξανόμενος οικονομικός εθνικισμός,στο πλαίσιο του οποίου πολλές κυβερνήσεις, ιδιαίτερα οι απολυταρχικές ηγεσίες, που προβαίνουν σε εξαγωγές τροφών για να καθησυχάσουν τις ανησυχίες για τις σχετικές ελλείψεις σε εσωτερικό επίπεδο και χρησιμοποιούν σαν όπλο το εμπόριο τροφίμων, ίσως περιπλέξουν την όλη κατάσταση με το χειρότερο δυνατό τρόπο, γράφει το αμερικανικό περιοδικό.

Κι ενώ σε περιφερειακό επίπεδο το μεγαλύτερο σχετικό πλήγμα θα δεχτούν η δυτική και νότια Αφρική, το νου του οφείλει να έχει ούτως ή άλλως και όλος ο υπόλοιπος κόσμος, αφού οι συνέπειες του Ελ Νίνιο στην παραγωγή τροφίμων δεν περιορίζεται μόνο στη στεριά.

Η θέρμανση του Δυτικού-Κεντρικού Ειρηνικού επηρεάζει τα αλιεύματα σημαντικών ειδών αλιείας, όπως είναι η περουβιανή αντσοβέτα -η πιο παραγωγική αλιεία σε όλο τον κόσμο- αλλά και στις θάλασσες της Ανατολικής και Νότιας Κίνας.

Απώλειες 5.7τρισ. δολαρίων

Όσον αφορά συγκεκριμένα τον κοροναϊό, ένα ισχυρό Ελ Νίνιο θα μπορούσε να αυξήσει τις μολυσματικές ασθένειες.

Η ανάλυση του ισχυρού Ελ Νίνιο την περίοδο 2014-2015 από ειδική ομάδα επιστημόνων, αποκάλυψε αύξηση των κρουσμάτων πανώλης στο Κολοράντο και το Νέο Μεξικό, της χολέρας στην Τανζανία και του δάγκειου πυρετού στη Βραζιλία και τη Νοτιοανατολική Ασία.

Αν στα παραπάνω συνυπολογιστούν οι απώλειες της τάξεως των 5.7τρισ. δολαρίων από το Ελ Νίνιο του 1997-1998, όπως τις καταγράφει σχετικό άρθρο του Τζάστιν Μανκίν, καθηγητή γεωγραφίας και του υποψήφιου διδάκτορα Κρίστοφερ Κάλαχαν στο περιοδικό Science, γίνεται απόλυτα κατανοητό, γιατί η επιστημονική κοινότητα προειδοποιεί ότι τα χειρότερα βρίσκονται μπροστά μας.

Πηγή: in.gr

Παγκόσμιος Μετεωρολογικός Οργανισμός: Θαλάσσιοι καύσωνες και πλημμύρες θα σαρώσουν την Ευρώπη

togetherteam — Tue, 08 Nov 2022 10:27:10 +0000

H θερμοκρασία στην Ευρώπη έχει αυξηθεί περισσότερο από το διπλάσιο του παγκόσμιου μέσου όρου τα τελευταία 30 χρόνια, μετατρέποντας την Γηραιά ήπειρο σε καμίνι.

Καθώς η τάση της θέρμανσης ανεβαίνει, η υπερβολική ζέστη, οι φωτιές, οι πλημμύρες και άλλες επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής θα επηρεάσουν την κοινωνία, τις οικονομίες και τα οικοσυστήματα, σύμφωνα με μια νέα έκθεση του Παγκόσμιου Μετεωρολογικού Οργανισμού (WMO).

H έκθεση για την κατάσταση του κλίματος στην Ευρώπη, που εκπονήθηκε με την Υπηρεσία Κλιματικής Αλλαγής της Ευρωπαϊκής Ένωσης Copernicus, παρέχει πληροφορίες για την άνοδο της θερμοκρασίας, τους καύσωνες της ξηράς και της θάλασσας, τα ακραία καιρικά φαινόμενα, την αλλαγή των προτύπων βροχοπτώσεων και την υποχώρηση του πάγου και του χιονιού.

Γιατί η θερμοκρασία στην Ευρώπη αυξάνεται επικίνδυνα

Η θερμοκρασία στην Ευρώπη έχει αυξηθεί σημαντικά την περίοδο 1991-2021, με μέσο ρυθμό περίπου +0,5 °C ανά δεκαετία. Ως αποτέλεσμα, οι αλπικοί παγετώνες έχασαν 30 μέτρα σε πάχος πάγου από το 1997 έως το 2021. Το στρώμα πάγου της Γροιλανδίας λιώνει και συμβάλλει στην επιτάχυνση της ανόδου της στάθμης της θάλασσας. Το καλοκαίρι του 2021, η Γροιλανδία είδε ένα φαινόμενο τήξης και την πρώτη καταγεγραμμένη βροχόπτωση στο υψηλότερο σημείο της.

Το 2021, τα έντονα καιρικά και κλιματικά φαινόμενα οδήγησαν σε εκατοντάδες θανάτους, που επηρέασαν άμεσα περισσότερους από μισό εκατομμύριο ανθρώπους και προκάλεσαν οικονομικές ζημιές που ξεπερνούν τα 50 δισεκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ. Περίπου το 84% των γεγονότων ήταν πλημμύρες ή καταιγίδες.

Στην έκθεση αναφέρεται ότι ανεξάρτητα από την εξέλιξη της υπερθέρμανσης του πλανήτη, οι θερμοκρασίες στην Ευρώπη πιθανότατα θα συνεχίσουν να αυξάνονται με ρυθμούς πάνω από τις μεταβολές της μέσης παγκόσμιας θερμοκρασίας.

Ο λόγος για τον οποίο η θερμοκρασία στην Ευρώπη αυξάνεται με μεγαλύτερους ρυθμούς από ότι σε άλλες ηπείρους είναι το ότι μεγάλο μέρος της βρίσκεται στην Αρκτική και την υπό-Αρκτική, που θερμαίνεται ταχύτερα στη Γη.

«Η Ευρώπη είναι η ζωντανή απόδειξη ενός κόσμου που θερμαίνεται και μάς υπενθυμίζει ότι ακόμη και οι καλά προετοιμασμένες κοινωνίες δεν είναι ασφαλείς από τις επιπτώσεις των ακραίων καιρικών φαινομένων», σημειώνει ο επικεφαλής του WMO, Πέτρι Ταάλας.

«Φέτος, όπως και το 2021, μεγάλα τμήματα της Ευρώπης έχουν πληγεί από καύσωνες και ξηρασία, που τροφοδοτούν πυρκαγιές», τόνισε ενώ συμπλήρωσε ότι θα συνεχίσουν να αυξάνονται «η συχνότητα και η ένταση των ακραίων φαινομένων».

Το μεταβαλλόμενο κλίμα προκαλεί και άλλες ανησυχίες για την υγεία, καθώς στην έκθεση υπογραμμίζεται ότι: «Η κλιματική αλλαγή, σε συνδυασμό με την αστικοποίηση και τη γήρανση του πληθυσμού στην περιοχή θα επιδεινώσει περαιτέρω, την ευπάθεια στη ζέστη».

Σημειώνεται ακόμη πως έχει ήδη αρχίσει να αλλάζει η παραγωγή και η διανομή γύρης και σπόρων, που φαίνεται να οδηγούν σε αύξηση των αλλεργιών. Πάνω από το 24% των ενηλίκων που ζουν στην περιοχή της Ευρώπης υποφέρουν από αλλεργίες, συμπεριλαμβανομένου του σοβαρού άσθματος, ενώ το ποσοστό μεταξύ των παιδιών κυμαίνεται μεταξύ 30-40% και παρουσιάζει αυξητική τάση.

Τα μελλοντικά σενάρια

Οι καιρικές συνθήκες, το κλίμα και οι καταστροφές που σχετίζονται με το νερό προβλέπεται να αυξηθούν στο μέλλον, σύμφωνα με τη Διακυβερνητική Επιτροπή για την Έκθεση Αξιολόγησης της Κλιματικής Αλλαγής.

Συγκεκριμένα, εκτίμησε ότι:

Ανεξάρτητα από τα μελλοντικά επίπεδα υπερθέρμανσης του πλανήτη, οι θερμοκρασίες θα αυξηθούν σε όλες τις ευρωπαϊκές περιοχές με ρυθμό που θα υπερβαίνει τις μεταβολές της μέσης παγκόσμιας θερμοκρασίας.
Η συχνότητα και η ένταση των ζεστών ακραίων περιστάσεων, συμπεριλαμβανομένων των θαλάσσιων καυσώνων, έχουν αυξηθεί τις τελευταίες δεκαετίες και προβλέπεται να συνεχίσουν να αυξάνονται ανεξάρτητα από το σενάριο των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου. Τα κρίσιμα όρια που σχετίζονται με τα οικοσυστήματα και τον άνθρωπο προβλέπεται να ξεπεραστούν για υπερθέρμανση του πλανήτη κατά 2 °C και άνω.
Οι παρατηρήσεις έχουν εποχιακό και περιφερειακό μοτίβο που συνάδει με την προβλεπόμενη αύξηση των βροχοπτώσεων το χειμώνα στη Βόρεια Ευρώπη. Προβλέπεται μείωση των βροχοπτώσεων το καλοκαίρι στη Μεσόγειο που επεκτείνεται και στις βόρειες περιοχές. Οι ακραίες βροχοπτώσεις και οι πληθωρικές πλημμύρες προβλέπεται να αυξηθούν σε επίπεδα υπερθέρμανσης του πλανήτη που ξεπερνούν τους 1,5°C σε όλες τις περιοχές εκτός από τη Μεσόγειο.

Επιπτώσεις στην υγεία

Η υγεία των Ευρωπαίων πολιτών επηρεάζεται, όπως είναι φυσικό, από την κλιματική αλλαγή με πολλούς τρόπους, συμπεριλαμβανομένων των θανάτων και των ασθενειών από ολοένα και συχνότερα ακραία καιρικά φαινόμενα (καύσωνες), της αύξησης των ζωονόσων και των ασθενειών που μεταδίδονται από τα τρόφιμα, το νερό και τους φορείς και ζητήματα ψυχικής υγείας.

Τα πιο θανατηφόρα ακραία φαινόμενα στην Ευρώπη είναι οι καύσωνες, ιδιαίτερα στη δυτική και τη νότια Ευρώπη. Ο συνδυασμός της κλιματικής αλλαγής, της αστικοποίησης και της γήρανσης του πληθυσμού στην περιοχή δημιουργεί, και θα επιδεινώσει περαιτέρω, την ευπάθεια στη ζέστη.

Τα παιδιά είναι τα πιο ευάλωτα άτομα στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής από τους ενήλικες, τόσο σωματικά όσο και ψυχολογικά. Σύμφωνα με τον Δείκτη Κλιματικού Κινδύνου για τα Παιδιά της UNICEF (CCRI), σχεδόν 125 εκατομμύρια παιδιά στην Ευρώπη ζουν σε χώρες «μέσου έως υψηλού» κινδύνου.

Μειώθηκαν οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου

Ωστόσο, δεν είναι όλα κακά νέα. Αν και οι θερμοκρασίες αυξάνονται, η Ευρωπαϊκή Ένωση κατάφερε να μειώσει τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου κατά 31% την περίοδο 1990 – 2020, ενώ στοχεύει σε μείωση 55% έως το 2030.

Φωτογραφία: Egor Gordeev/Unsplash